SON DAKİKA

Arka Sokaklar neden izleniyor – Hayri Tunç yazdı

Bu haber 11 Mart 2019 - 13:26 'de eklendi.

Kötüler en sonunda cezalarını buluyor, ‘teröristler’ çoğunlukla ‘ölü ele geçiriliyor’ ve devletin yetkili isimlerinin çoğu zaman söyledikleri o ‘son anda engellenen terör saldırıları’ gösteriliyor.

Arka Sokaklar, 13 yıldır her şekilde en çok izlenen diziler arasında neredeyse açık ara ilk sıralara yerleşen bir dizi olarak hayatımızda yer alıyor.

Türkiye’de toplumun ilginç bir dokusu var. Bu doku içerisinde, özellikle belli bir seviyede olan insanların aksine toplumun zevkleri, ilgisini çeken durumlar çok farklı bir yer tutuyor. Geçtiğimiz günlerde yapılan bir araştırmada Türkiye’nin en çok güvendiği kişiler arasında, özellikle son dönemki sağcı çıkışlarıyla tanınan Süleyman Soylu’nun olması aslında ciddi bir araştırmayı hak eden bir durum.

Geçtiğimiz haftalarda yayınlarına ara veren Flash TV’nin sahibinin, Cumhuriyet’e verdiği söyleşide, izlenme oranlarının çok yüksek olduğunu belirtmesi de aynı noktada araştırmayı hak eden bir durum çünkü Flash TV, Türkiye’de özellikle belli bir entelektüel birikime sahip insanlar arasında ciddi şekilde eleştirilen, yayınlarıyla dalga geçilen bir kanal olarak önümüzde dururken, reyting ölçümlerinde önemli bir paya sahip olması oturup düşünmemiz gereken bir durum olarak karşımızda duruyor.

Arka Sokaklar adlı dizide, çok eleştirilmesine, çok dalga geçilmesine rağmen en çok izlenen diziler arasında yerini koruyor. Mesela, Arka Sokaklar’ın onaylı 2 Youtube hesabı bulunuyor ve bunların birinde yayınlanan eski bölümlerinin izlenmelerine bakıldığında izlenme oranları ortaya çıkıyor. Dizinin ilk bölümü 2 yıl önce kanala yüklenmiş ve şu ana kadar 4 milyondan fazla tıklanma almış. Daha birkaç gün önce yüklenen bir bölümü ise 50 bine yakın tıklanma almış durumda. Dizinin fragmanları, sahneleri de milyonları bulan tıklanmalar alıyor.

TV eleştirmenleri açısından “çerezlik dizi” olarak tanımlanan ve “ileride esamesi bile okunmayacak” denilen dizinin izleyici kitlesi ise daha çok şehirlerin kenarlarda kalmış insanlarından oluşuyor. Dizi konsept olarak komplike dizilerin aksine ciddi bir izleyici kitlesi tarafından izleniyor ve bitmesi halinde bir unutulma durumu da kısa süre için gözükmüyor aslında.

Aslında işe dizinin izleyici kitlesini tanımakla başlamak gerek. Dizi yoğunluklu olarak yoksul mahalleler denilen ve TV açısından önemli bir izleyici kitlesi olan yerlerde çok ciddi şekilde takip ediliyor. Bazen sokaklarda çocukların “Arka Sokaklar” dizisini oynadıkları ve oradaki karakterlerle kendilerini özdeşleştirdiğini de görebiliyoruz.

Arka Sokaklar dizisini ilk günden itibaren izleyen ve eski bölümlerini arada açıp izlediğini söyleyen Ahmet bir inşaat işçisi. Dizide en çok çok komplike olmayan hikaye örgüsünü sevdiğini söylüyor. Her gün yaşadıklarımız aslında bunlar diyerek ekliyor sözlerine. Neyi çok sevdiğini sorduğumda ise, Mesut komiserin tavırlarını, suç işlemiş olanlara yönelik bazen işkenceye kadar ulaşan cezalandırma yöntemlerini sevdiğini söylüyor.

Dizi ilk günden itibaren hem İstanbul’un günlük yaşamda işlenen ve çok karışık olmayan suç durumlarına yönelirken, aynı zamana polislerin günlük hayatlarına da yöneliyor. TV eleştirmenlerin söylediklerinin dışında aslında devletin halka anlatmak istediklerini çok basit bir şekilde ve halkın anlayacağı şekilde anlatması dizinin en büyük avantajı aslında.

Dizinin başından bugüne kadar oyuncuları onlarca kez yaralandı, ölümden döndüler, bazı karakterler öldü. Ancak dizi hikayesi açısından hiçbir şekilde bir aksamaya uğramadan yoluna devam etti. Teknik anlamda dizinin onlarca eksikliği olmasına rağmen izlenme oranlarında herhangi bir eksilme olmadı.

İsmini yazmamı istemeyen bir polis memuru ise dizide en çok kendi sorunlarına yönelmesinin ilgisini çektiğini belirtiyor. Halkın polise yönelik ön yargılarının yıkılmasında önemli bir yeri olduğunu söyleyen polis memuru, dizideki ekibin yaklaşımlarındaki seçiciliğin halkı etkilediğini, insanları polise yaklaştırdığını belirtiyor.

Dizinin Youtube üzerinden yayınlanan sansürsüz bölümlerinde sokak ağzının çok iyi kullanıldığı, küfürlerin iğreti durmayacak şekilde kullanılması dikkat çekerken, polislerin içki içerken gösterilen sahnelerde dikkat çekiyor.

DİZİ DEVLETİN ANLATMAK İSTEDİĞİNİ ANLATIYOR

İnşaat işçisi Ahmet’in dizide en çok Mesut komiseri sevmesinin sebebi ise, Mesut’un suçlu gördüğü kişilere yönelik gösterdiği kişisel adaleti. Tecavüzcülere yönelik kişisel adaletinin kendisini tatmin ettiğini, kendisinin de bir tecavüzcüye yönelik aynı tavrı takınabileceğini belirtiyor.

Dizinin en ilginç yanlarından biri ise, devletin bir çok kararını ya da halka anlatmak istediğini dizi üzerinden anlatabilmesi oluyor. En son “arabuluculuk sistemi” üzerine sahneleri içeren dizide her şey o kadar basit bir dille anlatılıyor ki, telefon sesleri bile neredeyse hep aynı şekilde kullanılıyor. Kötüler en sonunda cezalarını buluyor, ‘teröristler’ çoğunlukla ‘ölü ele geçiriliyor’ ve devletin yetkili isimlerinin çoğu zaman söyledikleri o ‘son anda engellenen terör saldırıları’ gösteriliyor.

İşin ilginç yanı ise, dizide polisler ne zaman sorgu odasında gözaltında ki kişiye yönelik kötü muamele ya da işkence yapsalar, sorguyu çeken kameraları kapatıyorlar ve buna amirleri olan Rıza Baba’dan herhangi bir itiraz gelmiyor. İşkence özellikle, tecavüz, cinsel istismar ve ‘terör’ suçlarından getirilenlere yapılıyor ve dizi boyunca bunun haklı bir durum olduğu, polislerin de insan olduğu ve sinirlendiği anlatılıyor. Dizinin bir bölümünde ise Trabzon’da geçtiğimiz yıllarda güvenlik güçleri tarafından yer göstermek için hiçbir koruma önlemi alınmadan çatışma alanına götürülen Eren Bülbül’ün durumu işlenmiş, hiçbir koruma sağlanmadan götürülmesi kahramanlık olarak gösterilmişti. Ancak bunun dışında, bir mahalle baskınında, gaz fişeğiyle öldürülen bir çocuk işlenmiş ve burada da polisin suçlu olduğu ve aşırı güç kullanıldığı açıkça söylenmişti.

Siyasi olaylara ilişkin neredeyse devletin bütün imkanlarıyla yarattığı propaganda yöntemini basite indirgeyip anlatan dizide, ‘teröre bulaşmış masum çocuk’ ve ‘uyuşturucu ve terör bağlantısı’ çok sıkça gösteriliyor.

Bunların dışında, suça bulaşmış polislerin işlendiği bölümlerde azımsanmayacak kadar çok dizide. Neredeyse her yirmi bölümden birinde suça bulaşmış polislerin işlendiği dizinin bir bölümünde ise suça bulaşmış bir Cumhuriyet Savcısı’nı da konu edildi. Bu bölümlerin olmasının önemli olduğunu düşünen kuaför Zeynep, dizinin aslında günlük olarak yaşanan her şeyi olduğu gibi anlattığı görüşünde ve bu şekilde daha çok sevildiğini düşünüyor.

Dizide kadın polislerin, erkek polislerle aynı oranda yer almasını da sevdiğini belirten Zeynep’e göre dizi, hiçbir dizide olmadığı kadar kadınların gücünü gösteriyor.

Dizinin kadınlara yönelik olumlu mesajlar verdiğini söyleyen sadece Zeynep değil, polis memuru da aynı görüşte. Özellikle dizinin bazı sezonlarında yalnız yaşayan kadın polis memurlarının olması ya da yalnız yaşayan kadınların olumlu olarak gösterilmesini doğru buluyorlar.

HANGİ DİZİLERİ İZLİYORLAR

Arka Sokaklar’ı izlemelerinin dışında başka dizileri takip edip etmediklerini sorduğumda, hepsi e farklı dizilerden bahsediyor. Zeynep, Arka Sokaklar dışında şu an devam eden ‘Sen Anlat Karadeniz’ ve ‘Kadın’ dizilerini takip ettiğini bunların dışında ise İnternet platformunda yayınlanan ‘Sıfır Bir’ dizisini takip ettiğini söylüyor.

Sıfır Bir dizisini Ahmet ve ismini vermekten çekinen polis memuru da izliyor. Her üçü de dizideki şiddet dozunu ve sokak argosunu çok gerçekçi ve doğru olarak buluyor. Ahmet dizinin sokağı yansıttığını ve diziye yönelik getirilen “fazla argo kullanımı ve şiddet” eleştirilerinin haksız olduğunu anlatıyor. Ahmet, Arka Sokaklar ve Sıfır Bir dışında ‘Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz’ ve ‘Çukur’ dizilerini çok beğendiğini belirtiyor.

Arka Sokaklar dizisi, aha önce hakkında TV eleştirmenlerinin yazılanlarının aksine bu sezon bitirilmiş olsa bile uzun bir süre halen tekrarları çok izlenenler arasında yer alacak bir dizi olarak duracağa benziyor. Dizinin en önemli özelliklerinden biri ise her ne kadar silah kullanımının çok yoğun olsa bile neredeyse her bölümde silah ve şiddetin yanlışlığına değinilen sahnelerin olması ve bütün anlatılanların basit bir dille anlatılması.

Daha komplike, birbirlerine bağlantılı hikayelerin olduğu ve çok ciddi şekilde takip edilmesi gereken dizilerin aksine izleyici kitlesini sıradan yurttaşlardan seçen dizi, insanlara zaman geçirmek için yapıldığı izlenimi vermenin yanında, devletin istediği makul yurttaş olma bilincini de veriyor. Özellikle, son dönemde artan ve ırkçı söylemleriyle göze çarpan polis ve asker dizilerinin aksine o konulara “kör göze parmak” şeklinde girmeyip, sıradan insan hikayeleri üzerinden gitmesi ve her ne olursa olsun hikayelerin sonunda kötü adamların yenilmesi diziyi izleyici açısından cazip bir hale getiriyor. Bu da dizinin uzun yıllar boyunca sürecek bir hikaye örgüsünü oluşturuyor. Polislerin günlük yaşadıkları maceralar dışında birkaç oyuncu değişikliği dışında ilk günden beri dizide kalan aile fertleri ve onların gündelik sıkıntıları da izleyici için bir artı değer olarak duruyor. Başka dizilerin aksine izleyiciyi daha çok kendine bağlıyor.

Dizi ile ilgili bir başka husus ise, dizinin tekrar bölümlerinin her gün ana haber bülteni öncesi yayınlanması ve neredeyse ana haber bülteninden daha çok izlenmesi hususu ki, aslında bu bile dizinin bir amacının olduğunu ve çoğunluğa yönelik bir çalışması olduğunu gösteriyor. Dizinin izleyici kitlesi öyle büyük ve sadık bir şekilde diziyi izliyor ki, dizide Mesut komiseri oynayan Şevket Çoruh’un iktidarın karşısında tavır almasına yönelik diziden çıkartılması için yapılan baskılar, seyircinin tepkisi sonucu etkisiz hale getirildi. Aynı döneme denk gelmese de dizi oyuncuları bu olaydan bir süre öncede Êzidî halkının IŞİD baskılarına karşı Türkiye’ye girişine yönelik destek açıklamalarında bulunmuştu.

Arka Sokaklar, bir dizi olmanın çok ötesinde birçok konuda yurttaşların sahiplendiği bir konuma gelmiş durumda. Ne kadar sürer bilinmez ancak bir kez daha tekrar etmek gerekirse, bitse bile uzun süre izlenmeye devam eder.

Hayri Tunç
Hayri Tunçhayritunc@gazetefersude.com

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.